د افغانستان په ختیځ کې لسګونه زره کورنۍ، چې د وروستیو زلزلو له امله بېکوره شوي، یوازې څو اوونۍ مخکې له ژمي، لا هم بېسرپناه ژوند کوي. د سختو غرنیو سیمو جغرافیه، نړېدلي کورونه او د مرستو د نه رسېدو ستونزو د دوی ژوند لا پسې له کړاوونو ډک کړی دی.
د ملي بسیج جبهې په نوم د طالبانو یوې مخالفې وسله والې ډلې د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره د کونړ ولایت شیګل ولسوالۍ د استخباراتو طالب مدیر «قاري شبیر احمد» د وژنې مسوولیت ومانه. قاري شبیر احمد د جمعې ورځې په مازدیګر (د وږي ۲۱مه) په خپل کور کې په ډزو سره وژل شوی دی.
د افغانستان پخوانی مرستیال ولسمشر امرالله صالح وايي، په بلوچستان او خیبر پښتونخوا کې بغاوت د پاکستان له کنټروله وتلی. هغه ټینګار کړی، چې پاکستان د دواړو ایالتونو د ولسونو سیاسي ملاتړ له لاسه ورکړی او یوازې د زور په کارولو هڅه کوي وضعیت تر کنټرول لاندې وساتي.
د طالبانو له پېښو سره د مبارزې د چمتووالي ملي اداره وايي، دغه پیسې د طالبانو له بودجې څخه برابرې شوي، چې په ترڅ کې به یې د هر قرباني کورنۍ ته ۲۰ زره او د هر ټپي کورنۍ ته ۱۰ زره افغانۍ ورکړل شي.
د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت وايي، د فاریاب او جوزجان تر منځ د «طوطي میدان» د ګازو پروژې عملي چارې به سبا (یکشنبه د وږي ۲۳مه) د طالبانو د لوړ پوړو چارواکو په حضور کې پیل شي. د «طوطي میدان» د ګازو د اېستنې هوکړه پروسږکال له یوه ازبکستاني شرکت سره لاسلیک شوې وه.
د اسراییل لومړي وزیر«بنیامین نتنیاهو»ویلي، د حماس لوړپوړي مشران چې په قطر کې اوسیږي، د غزې د خلکو په اړه هېڅ پروا نه لري او د اوربند ټولې هڅې یې له خنډ سره مخ کړې دي.
په خیبر پښتونخوا کې سرچینو افغانستان انټرنشنل- پښتو ته ویلي، چې د محمد رفیق په نوم یو ځايي پولیس د شنبې په سهار (د وږي ۲۲مه) د «مرکزي کُرم» له «جوداره» سیمې څخه وسله والو تښتولی او لاتر اوسه یې برخلیک نه دی معلوم.
په پاکستان کې د افغان کډوالو پر وړاندې د محدودیتونو پر دوام، دا ځل په کویټه کې د افغانانو تر ټولو لویه او مشهوره عالي لېسه هم د پاکستاني چارواکو له خوا وتړل شوه. د دغې لېسې مسوولین وايي، د ځايي حکومت له پرله پسې چاپو او ګواښونو وروسته یې دغه پرېکړه کړې ده.
د پنجشېر په مرکز بازارک کې سیند دوه کسان د لامبو پر مهال اوبو ډوب کړي او څو ساعته وروسته یې مړي موندل شوي. د دغه ولایت لپاره د طالبانو د امنیه قومندانۍ مسوولین وايي، دغه پېښه د شنبې په ورځ (د وږي ۲۲مه) رامنځته شوې ده.
د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت سرپرست هدایت الله بدري د شنبې په ورځ (د وږي ۲۲مه) د امو سیند نفتي حوزې له قشقري سیمې د لیدنې پر مهال ویلي، د قراردادي شرکت له تګ وروسته چارې د پخوا پر تله ښې روانې دي. له دې وړاندې د امو سنید نفتي حوزې قرارداد له یوه چینايي شرکت سره شوی و.
امریکایي وګړې«في ډی هال»چې د روان کال د حمل په میاشت کې د طالبانو له بنده خوشې شوې وه، ویلي دي چې له هغې سره په بند کې یو ځای، باربي رینولډز (۷۶کلنه) او مېړه یې پیټر رینولډز (۸۰کلن)، اوس مهال د طالبانو په زندان کې د سختو او بدو شرایطو له امله د «مرګ سره لاس او ګرېوان» دي.
د طالبانو مخالف سیاستوال «اسماعیل خان» ته نږدې سیاسي او نظامي کس چې «معروف غلامي» نومېده د شنبې په ورځ د ایران په مشهد ښار کې په خپل کاري دفتر کې په ډزو سره وژل شوی. اسماعیل خان ته نږدې سرچینو له افغانستان انټرنشنل سره په اړیکه کې د معروف غلامي د وژل کېدو د خبر پخلی کړی دی.
د قطر بهرنیو چارو وزارت په پاکستان کې پر پوځیانو شوی برید، چې له امله یې ۱۲ پوځیان وژل شوي په کلکه غندلی او ویلي یې دي، چې قطر هر ډول تاوتریخوالی او ترهګري په کلکه ردوي.
د ملګرو ملتونو سرمنشي «انتونیو ګوټرېش»، په خپل درېمیاشتني راپور کې د افغانستان د سیاسي، امنیتي، ټولنیز او بشري وضعیت په اړه نوې موندنې خپرې کړي دي. راپور ښیي،چې د طالبانو رهبر په پرلهپسې دولتي ادارو کې د بدلونونو او ټاکنو پروسه مخته وړي او د خپل شخصي وفادارۍ پر اصل ټینګار کوي.
د ایران اسلامي شورا د ملي امنیت او بهرني سیاست کمېسیون غړی فدا حسین مالکي وايي، د افغانستان ګاونډي هېوادونه په دغه هېواد کې د طالبانو حضور ته اصلاً ښه لید نه لري او په سیمه ییزو چارو کې د طالبانو له کړنو خوښ نه دي.
د محمود شاه حبیبي ورور وایي چې د بندیانو په چارو کې د امریکا متحده ایالتونو د ولسمشر ځانګړي استازي ادم بولر د سفر موخه د محمود شاه حبیبي خوشې کول دي. هغه زیاتوي، د ټرمپ ادارې ورته ډاډ ورکړی تر هغې چې محمود شاه حبیبي ازاد نه شي، د طالبانو له ادارې سره هېڅ ډول تعامل نه کوي.
د طالبانو د پوهنې وزارت ویلي، چې د وروستیو زلزلو له امله په ختېزو ولایتونو کې شاوخوا ۲۰۰زره زده کوونکي اغېزمن شوي او ګڼ ښوونځي او تعلمي مرکزونه ویجاړ شوي دي. د دغه وزارت په وینا، یوازې په کونړ ولایت کې ۲۶۸ زده کوونکي مړه شوي او ۸۶۲ نور ټپیان شوي دي.
د طالبانو کندهار والي دفتر وايي، د دغه ولایت والي ملا شرین له علماوو غوښتي خپلمنځي اختلافات دې له منځه یوسي او د دین، مذهب او شرعي نظام د پیاوړتیا لپاره دې په ګډه کار وکړي. ملا شرین زیاتوي، که اختلافي موضوعات وي، باید د علماوو له مرکزي دارالافتاء او فقهي مجلسونو سره شریکې کړي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت یو چارواکی ذاکر جلالي وایي چې له افغانستان څخه د امریکایي ځواکونو له وتلو وروسته د طالبانو او امریکا ترمنځ په اړیکو کې کوم جدي خنډ نشته. هغه زیاتوي، کابل ته د امریکایي پلاوي راتګ د خبرو اترو د دوام لپاره یو نوی او جدي پړاو دی.
د ملګرو ملتونو سرمنشي په خپل وروستي راپور کې لیکلي چې په تېرو درېیو میاشتو کې د طالبانو مشر ملا هبتالله اخوندزاده د طالبانو له ګڼ شمېر چارواکو سره پراخې غونډې کړي او له هغوی یې غوښتي چې اطاعت یې وکړي. د طالبانو مشر د شریعت په پلي کولو او د اسلامي نظام په تعقیب هم ټینګار کړی.
د پاکستان لومړي وزیر شهباز شریف د پښتونخوا د ۱۲ پاکستاني سرتیرو په جنازه کې تر ګډون وروسته په بنو ولسوالۍ کې د یوې امنیتي ناستې پر مهال ویلي، افغانستان دې خپل انتخاب وکړي چې د پاکستان ترڅنګ ودرېږي یا د ترهګرو. هغه زیاتوي په دې اړه ابهام ورته د منلو وړ نه دی.